KOOPERATİF KURULUŞLARDA ÜST ÖRGÜTLENMENİN ÖNEMİ VE TÜRKİYE’DE SORUNLARI
Prof. Dr. Ziya Gökalp MÜLAYİM

Kooperatiflerde üst Örgütlenme bir ülkede kooperatiflerin, birim kooperatiften ulusal birliğe kadar, aşağıdan yukarıya doğru, piramit biçiminde, dikey olarak örgütlenmesidir.
Bireylerin, tek başlarına yapamayacaklar veya birlikte yapmalarında yarar bulunan işleri en İyi bir biçimde ve maliyet fiyatına yapmak üzere dayanışma suretiyle ekonomik güçlerini bir araya getirerek, aralarında örgü denmelerinden birim kooperatifler; aynı amaçla, birim kooperatiflerin, güçlerini bir araya getirerek ara;. ,nnda örgütlenmelerinden ise birim üstü kooperatifler (kooperatifler birliği, merkez birliği, ulusal birliği) oluşmaktadır.
Kooperatiflerde üst örgütlenmeye, kooperatif literatüründe “kooperatiflerde merkezi örgütlenme” veya “kooperatiflerde federatif örgütlenme” de denilmektedir.
Bazı kooperatifçiler, birim kooperatiflere birinci derece kooperatif, kooperatif birliklerine ikinci derece kooperatif, kooperatif merkez, birlikleri ve ulusal birliğe ise üçüncü derecede kooperatif adını vermektedirler.
Kooperatiflerde üst örgütlenmede, birim kooperatifler, işletme bütünlüklerini korumakta ve faaliyetlerini, bazı sınırlamalarla, serbestçe yürütmektedirler. Birimin üstünde meydana gelen kooperatif birlikleri, onu kuran ve finanse eden birim kooperatifler tarafından yönetilmektedir. Aynı biçimde birlikler kooperatifler, merkez birlikleri ise birlikler tarafından oluşturulmakta ve yönetilmektedirler. O halde, bütün kooperatif üst örgütlerinin yönetimi de esas itibariyle kooperatif hareketin temelinde tutulan fertlere dayanmaktadır.

Kooperatif Kuruluşlarda Üst Örgütlenmenin Önemi ve Türkiye’de Sorunları.PDF