SİVİL TOPLUM KURULUŞLARI (STK) YÖNETİMİ/ Editör Dr. Öğr. Üyesi Orhan Pola
SİVİL TOPLUM KURULUŞLARI (STK) YÖNETİMİ
Editör
Dr. Öğr. Üyesi Orhan Polat
ÖNSÖZ
Örgütler kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşları (STK) olarak üç ana kategoriye ayrılmaktadır. Örgütlerin yönetimleri, kamu yönetimi, işletme yönetimi ve STK yönetimi olarak tanımlanabilir. Sivil toplum ve STK, yönetim biliminin araştırma ve çalışma alanındadır. Yönetim biliminde araştırmalar ve çalışmalar yapan, öncü kuruluşlardan olan Yönetim Akademisi “Sivil toplum ve STK” bölümünü alt çalışma ve araştırma alanı olarak kabul etmektedir. (Academy of Management, 2022; Koçel, 2020:385, 477). Sivil toplum ve STK bölümünde yönetim ile ilgili örgütsel davranış, insan kaynakları ve strateji yönetimi, iş birliği, ağ oluşturma, etik gibi çeşitli konularda çalışmalar yapılmaktadır (Academy of Management, 2022).
STK’lar, kamu ve kamu niteliğinde olan kuruluşlarla kâr amacı güden işletmelerin olmadığı ve kar etme amacı gütmeden sivil toplumun örgütlendiği yapılardır. Olgunlaşmış toplumlarda ve gelişmiş ülkelerde bireyler, her şeyi devletten beklemezler; ‘örgütlenme’ bilimi ile birlikte hareket etme becerisi kazanarak, yaşadıkları sorunları çözmeye çalışırlar (Tocqueville, 2016:142-
157). Olgunlaşmamış toplumlarda ve az gelişmiş ülkelerde bireyler, sorunlarını kendi gibi düşünen insanlarla örgütlenerek çözmekten ziyade politikacılarla veya iktidar temsilcileriyle pazarlığa girerek sorununu çözmeye çalışırlar ve “oyu karşılığında politikacıdan çıkar sağlama” niyetindedirler (Yerasimos, 2001:14-16). En küçük yerleşim yerinden en büyük yerleşim yerine kadar
her yerde, toplumsal hayatın yaşandığı ekonomiden sosyal hayata, sağlıktan kültüre, eğitimden tarıma kadar her alanda, kadın, genç, engelli ve yaşlılar başta olmak üzere her kesimin temsil edildiği STK’ların var olmasının, olgunlaşmış toplum ve gelişmiş köy, kasaba, ilçe, il ve ülke isteyen herkes için bir zorunluluk olduğu göze çarpmaktadır. Ayrıca bu STK’ların şeffaflık, hesap verilebilirlik ve katılımcılık anlayışını içeren yönetim bilimi gerekleri ile yönetilmesi, sorunların istişare ile (konu ile ilgili kişilerin/kuruluşların görüşü alınarak ve anışılarak) sürdürülebilir bir şekilde çözülmesi ve kaynakların etkin-verimli şekilde kullanılması için önemlidir. STK yönetimi ile yapılan çalışmalar sınırlı olduğundan bu alanda farkındalık oluşturmak için bu eser, alanlarında uzman akademisyenler tarafından hazırlanmıştır.
Eserde, birinci bölümde sivil toplum kuruluşlarında yönetişim, ikinci bölümde sivil toplum kuruluşlarında bilişim yönetimi, üçüncü bölümde sivil toplum kuruluşlarında insan kaynakları yönetimi, dördüncü bölümde sivil toplum kuruluşlarında kaynak ve proje yönetimi, beşinci bölümde sivil toplum kuruluşlarında kadın girişimciliği, altıncı bölümde sivil toplum kuruluşlarında
uluslararası ilişkilerin yönetimi, yedinci bölümde sivil toplum kuruluşlarında işletme yönetimi, sekizinci bölümde sivil toplum kuruluşlarında pazarlama, dokuzuncu bölümde sivil toplum kuruluşları ve sürdürülebilirlik yönetimi ile onuncu bölümde sosyal etki yönetimi sivil toplum kuruluşlarında sosyal etki yönetimi konuları ele alınmaktadır.
Kitabın bölümlerini kaleme alan, inceleme ve düzeltisinde değerli görüş ve önerileriyle katkıda bulunan
Dr. Öğr. Üyesi Rana Özyurt Kaptanoğlu, Dr.
Öğr. Üyesi Menekşe Kılıçarslan, Doç. Dr. Arzu Toğuşlu Kızbaz, Dr. Öğr. Üyesi
Alp Par, Dr. Öğr. Üyesi Melis Soyer, Dr. Öğr. Üyesi Duygu Uludağ, Arş. Gör.
Nagihan Kartal, Arş. Gör. Elif Delice, Arş. Gör. Mert Temur ve Arş. Gör. Safa
Tankişi’ye derin şükranlarımı sunuyorum.